|
|
|
|
Sa coya de Antonicu e Pepeddu
de Antoni Sanna
Casteddu, 31/12/1986
|
|
|
Personajus
- sa meri 'e domu
- is fillus Antonicu e Pepeddu
- s'amiga
- sa
serbidora, Anjulinedda
- su gopai potecàriu
- s'intzertadora de bidda
- sa filla de su potecàriu, Kikixedda
|
|
|
Primu scena: un'aposentu cun d-una mesa e unus cantu
de cadiras.
Sa meri, sferritendi e murrungendi a sola, est abetendi ki torrit s'amiga
ki est andada a nde su potecàriu a di preguntai cosa a pitzu de una
mixina ki serbit a is fillus ki nci funti perdendi is pilus.
Sa meri est impensamentada po issus, ki dus iat a bolli biri coyaus cun
piçokeddas bellas e arricas. Issus puru funt arricus, perou sa mama si timit
ki custa cosa de is pilus dus fetzat arribai a depi fai una sçobera: o
bella o arrica.
In domu nci tèninti una serbidora ki est una piçoca bella meda e amorada in serghetu de Antonicu, su prus scucau
de is duus fradis, perou esti pòbora.
Antonicu e Pepeddu no pìganta parti a-i custa scena ki funti foras de bidda, in su cuili insoru.
|
| Sa meri: |
Su cunsillu de gomai esti justu, d'at liju in su
jorronali... a su tempus de oi totu cantu si podit curai... spereus ki sa
mixina dis fetzat beni deaderus... |
| S'amiga (intrendi): |
Su potecàriu m'at nau a ki sa mixina esti bona ma ki esti
cara puru, perou de aici ndi dus bogaus de is penas a-i custus piçokeddus. M'at
nau a ki esti benendi. |
| Sa serbidora: |
(Tòcanta s'enna e sa serbidora àndat a oberri)
Sa meri, esti su potecàriu! |
| Sa meri: |
Faiddu intrai! Ita ses abetendi, stròllica! Ba', custa
piçokedda esti sonnendisi' sempri, di nàras una cosa e issa parit
durmia... |
| Su potecàriu: |
Bona jorronada gomai. Po-i cussa cosa ita fatzu? da mandu a
is piçocus? Le' ki esti cosa bona, mancai esti carixedda, ma sciu ki
finsas Pippo Baudo d'at manijada. |
| Sa serbidora: |
Perou nanta a ki tenit sa piluca... |
| Sa meri: |
Tui citia sìasta! Ita nd'as a cumprendi... |
| Su potecàriu: |
Femu nendi... custa mixina d'at manijada Maicu Bonjornu
puru. |
| S'amiga: |
Eya, ma nanta puru ki cun is pilus di sìanta cresçus is
corrus... |
| Sa meri: |
Po caridadi gopai! Ma cosa segura esti? |
| Su potecàriu: |
Ma gomai, it'esti pensendi! A di fai cresci is corrus
nç'at pensau sa mulleri e Bonjorno po-i cussu no at spèndiu nudda. Comuncas,
di femu nendi a ki custa mixina esti bona meda, ma esti cara! |
| Sa meri: |
E a cantu benit? |
| Su potecàriu: |
Duncas... dexi po coranta... binti spartziu cincu... fait
300 mila francus. |
| Sa meri: |
Agitòriu!!! |
| Su potecàriu: |
Esti cara, si d'apu nau jai... ma esti cosa noa puru! |
| S'amiga: |
E no di podit fai unu scontixeddu? |
| Su potecàriu: |
Be', di potzu torrai su scontu ki m'at fatu gopai cun su
casu... milli francus a litru. |
| Sa meri: |
A litru? e po ita, a litrus esti custa mixina? |
| Su potecàriu: |
Dexi litrus a conca nci bòlinti! |
| S'amiga: |
Pitica sa conca!?! |
| Su potecàriu: |
Duncas, binti po unu fait... duncas... ki fiat unu litru
fiat milli, duus litrus duamila... tres litrus... |
| Sa serbidora: |
Tremilla! E una conkixedda ki pòrtat fusteti puru, mancu
malis ki no si depit curai, asinuncas po fusteti nc'iat a bolli una
carrara prena de mixina! |
| Su potecàriu: |
A mannària de conca is piçokeddus puru no brùllanta...
mi nd'arregordu ki po Antonicu, candu d'emus batiau, po su cambusçu nci
fìanta bòfius cuatru kilus de lana... |
| Sa serbidora: |
S'iat a bolli bellu comenti a Antonicu, fusteti! Castisi' a
su sprigu beni beni... |
| Sa meri: |
Tui bai a sçacuai e a scovai ki a defensai a is fillus
mius nci pensu deu (si ndi pèsat, àndat faci a su potecàriu e di
nàrat:) Ita fiat nendi? |
| Su potecàriu: |
Nudda! Femu abetendi su dinai. Comuncas po contu miu is
piçocus podint abarrai comenti funti, ma fusteti dus bolit bellus... ma
du scit cantus piçocas nci funt in bidda ki dus funt abetendi? (Sa meri ndi
bògat su dinai de sa piturrera e du pàgat murrungendi. A pustis si
salùdanta e su potecàriu ndi bessit de sa scena) |
| S'amiga: |
Pedditzoni! Ma po ita no si càstiat sa filla, a-i cussa
Kikixedda leja, tzopa e tzurpa... m'esti partu a ki ti fiat proponendi sa
coya... |
| Sa meri: |
Ba', leja gi esti leja, ma est arrica! In sa vida no
si
podit tenni totu... maridu miu puru no est unu monumentu! |
| Sa serbidora: |
Arrica e strupiada... arratza bella de nebodeddus ki ndi
bessint a foras!? |
| Sa meri: |
Nara Anjulinedda, oi mi ses seghendi sa passièntzia... (pìgat una cosa in manu po si
da tirai e Anjulinedda si nci fuit) |
| |
Sèrranta sa tenda, sa primu
scena est acabada. |
|
Segundu scena:
Sa meri e s'amiga funt abetendi ki ndi torrint is piçocus.
|
| Sa meri |
Est
una cida ki ant incumentzau sa cura. Oi torrant a bidda, spereus ki sa
mixina dis apat fatu beni! |
| S'amiga: |
Tui
iast a bolli biri pilus e pilus illuegus, iast a bolli unu miràculu...
ma po ita no dus portas a Lurdis insandus?! |
| Sa meri: |
Nara,
ita iast a bolli insullai? Donnya mama iat a bolli is fillus bellus... |
| Is fillus
(intrendi): |
Mamai,
mamai... |
| Sa meri: |
Fillus
mius, Fillus mius de su coru... ma it'esti cussu imbodicu ki nci teneis
in conca? Labai, mi pareis duus indianus... bogheisindi cussu turbanti! |
| Sa meri: |
Fillus
mius, Fillus mius de su coru... ma it'esti cussu imbodicu ki nci teneis
in conca? Labai, mi pareis duus indianus... bogheisindi cussu turbanti! |
| Antonicu |
O
mamai, in sa prescriidura de sa mixina nci fiat scritu de si tupai beni
sa conca. |
| Sa meri |
Eis fatu beni, ma imoi em'a
bolli biri ita s'at fatu sa mixina... |
| Antonicu |
Eya, o mamai, abeta unu
pagu... (s'acostant a unu sprigu ki s'agàtat a una parti de s'aposentu e
si ndi bòganta s'imboddicu de conca) |
| Pepeddu
(arriendi) |
Cessu', ses spinniau prus
de prima... |
| Antonicu |
Arriendi ses? Ma po ita no
ti castias beni tui puru!? Comuncas mi parit ki tui in s'ampudda mia de sa
mixina mi nç'as ghetau akua... berus esti? Tui ses imbidiosu ki deu seu
prus bellu de tui! |
| Pepeddu |
Arratza de bellesa ki
tenis, as a parri ke Arrodolfu! |
| Antonicu |
Ses imbidiosu e tremposu...
a tui calincunu pilu gi t'esti cresçu, no meda perou, ma leju ses e leju
abarras! |
| Pepeddu |
Mi parit ki s'imbidia da
tenis tui... |
| Sa meri
(acostendisi') |
Gesugristu miu! Peus de
prima seis, cun totu su bonu dinai ki eus spèndiu! |
| Su
potecàriu (tòcat s'enna e sa serbidora du fait intrai) |
Saludi o gomai, saludi o
piçocus, apu portau atra mixina, labai ki d'apu stujada totu po bosatrus,
funti 20 litrus, si da lassu a dexi milionis. |
| Antonicu |
O didinu, ghetissidda a
servitziali! |
| Pepeddu |
Bandissindi, disgratziau!
(su potecàriu si nci fuit sighiu de totus cantus, e in s'aposentu
abàrranta Antonicu e Anjulinedda) |
| Sa
serbidora (prexada) |
Çau Antonicu! |
| Antonicu |
Çau Anjulinedda, comenti
stais? Deu apu fatu una cura... |
| Sa
serbidora |
Ma tui ses bellu de aici e
no tenis abisonju de nudda! |
| Antonicu |
Naras?... ma... (akikiendi)
de... de... de... |
| |
Torrant
a intrai Pepeddu, sa meri e s'amiga tzerriendi contras a su
potecàriu.
Sèrranta sa tenda, sa segundu scena est acabada. |
|
Sa de tres e ùrtimu scena:
Sa meri est abetendi ki ndi torrit s'amiga ki est andada a tzerriai
s'interdadora de bidda.
|
| Sa meri |
E ita
no si fait po is fillus! Deu dus em'a bolli biri coyaus prima ki nci
pèrdinti totu is pilus. Is piçocas de oi dus bòlinti cun is pilus
atzutzuddaus, brundus e cun is arrecadas... arratza de mundu! De
fèminas ki tèninti dinai nci ndi funti, ma funti beças o lejas... po
caridadi! |
| S'amiga
(intrendi): |
Gomai,
s'intzerdadora de bidda esti benendi. (in
su mentras ìntrat s'intzerdadora bistia a zìngara) |
| S'intzertadora |
Saludi
sa meri. E insandus, cali esti sa kistioni? |
Sa meri:
(amostendi una sakita prena de pilus) |
Castit
cantus pilus funti perdendi is fillus mius! Is piçocus anti fatu una
cura, ma no esti serbia a nudda... segundu mei calincunu dus at pigaus a
ogu e forsis nc'est abisonju de fai una mazina... |
| S'intzertadora: |
Ma
cali mazina?! Po is pilus no nc'esti nudda de fai! Perou segundu mei sa
tribulia de fusteti est un'atra... (pìgat una tassa, nci ghètat akua,
da movit, càstiat e nàrat:) Duncas duncas, de s'untruxu is farruncas,
binu biancu e binu nieddu, axina frisca e muscadeddu... bosatrus teneis
una cosa ki no m'eis nau... boleis coyai a calincunu! |
| Sa meri: |
Sìssiri,
sìssiri, at intzertau, ma is ki bollu coyai funti duus, e funt is fillus
mius... |
| S'intzerdadora: |
Ellus
ki apu intzertau! Seu o no seu deu sa ki nanta s'intzertadora de bidda?
Comuncas, a totu s'agàtat s'arremèdiu, e su ki fait trinta fait
coranta... nci tengu in menti calincuna cosa... una piçoca da tengu jai
e s'atra da circaus... deu seu sperta de coyas puru. |
| S'amiga: |
Bàstat
ki no sutzedit comenti a Frantziscu ki nci d'esti fuia sa mulleri... |
| S'intzertadora: |
Ma
Frantziscu at pretèndiu sa prus bella de bidda e issu fiat leju
coment''e su pecau! Deu d'emu amonestau, ma issu fiat tostorrudu e iat
nau "da bollu, da bollu!", ma s'erba bollu no s'agàtat ni
mancu in su jardinu de s'urrei. Po-i cussu deu nau: no castieis sa
bellesa! |
| Sa
serbidora: (impensamentada) |
Fusteti
est una brusça mala e at cullyunau a Antonicu Mateddu... |
| S'intzertadora: |
Ma-i
cussa fiat una crabixedda... |
| S'amiga: |
Ma
fusteti sempri cun crabas tenit de fai? |
| Sa
serbidora: |
Tzertu!
Kini àndat cun su tzopu... |
| S'intzertadora: |
Nara
bellixedda, no mi fètzsta artziai sa mutzioni, asinuncas de tui ndi
fatzu una bomba de petza! Ma faidi' su fatu tuu, ita nc'intras tui...
ast'essi bellixedda puru, ma no tenis ni mancu mijas po is peis! |
| Sa
serbidora: |
Fusteti
kentz''e cullyunai iat a morri de su fàmini! |
| Sa meri: |
Cittidi',
stròllica, ki tui no ti bocis de traballu, ti biu unu pagu
intrumentendidi'... ma ti ses posta calincuna cosa in conca? Toca,
bessiminci a foras (sa serbidora nci bessit prangendi) |
| S'intzertadora: |
Duncas,
deu femu pensendi a Kikixedda... pròpiu custu menjanu su babu, su
potecàriu, mi fiat fendi sa coa... |
| Sa meri: |
Po
caridadi, no mi kistionit de su potecàriu... |
| S'amiga: |
Bellu improseri! |
| S'intzertadora: |
Eya, ma est arricu, su prus
arricu de totu sa bidda, e Kikixedda esti filla ùniga. (tòcanta s'enna e
ìntrat Kikixedda) Beni Kikixedda, arribas pròpiu beni, a s'ora justa,
parit su distinu... |
Sa meri:
(kistionendi a s'amiga) |
Custa mi parit ki sciiat
jai totu e imoi s'esti fendi sa trassa, o puru est intzertadora
deaderus... |
| S'intzertadora: |
Alloddu sa sposixedda! |
| Kikixedda: |
Aundi
esti su sposu miu? (sigumenti esti tzurpa lìmpia, àndat a imprassai
s'amiga). |
| S'amiga: |
Balla, ma custa esti tzurpa
lìmpia deaderus! |
| S'intzertadora: |
Eya, ma est arrica e bona
puru... (abascendi sa boxi) esti tzopa, mesu surda, e cun sa tzurpera ki
pòrtat no nci podit bessiri ni mancu de domu... esti cosa segura... no si
nci fuit cun nisçunus! |
| S'amiga: |
tzurpa, tzopa e surda... ma
a ndi at a porri andai? |
| S'intzertadora: |
Arrica esti! Anjonis,
trigu, puddas, conillus, porcus, bacas (kistionendi intr''e sei faci a su pùbricu:) e balla
ki po-i custa coya su potecàriu mi depit pagai beni... e kini si da
pìgat a-i custa... ni mancu King Kong d'iat a bolli! |
| Sa meri: |
Ba', ki calincunu de is
piçocus da bolit, siat fata sa boluntadi de Deus! |
Sa
serbidora:
(intrendi) |
Po caridadi, su lejori de-i
custa! (bèssinti sa meri, s'amiga e s'intzertadora, e a pustis intrant is
piçocus; Antonicu s'acòstat a Anjulinedda e Pepeddu abàrrat a solu a
una parti; Kikixedda oberit beni is ogus e
s'acòstat a Pepeddu) |
| Peppeddu: |
Çau, comenti stais? |
| Kikixedda: |
Beni! (e si tòcanta sa
manu) |
| S'intzertadora:
(torrendi a intrai cun sa meri e s'amiga) |
Bìvat is isposus? |
Sa meri:
(castiendi a Anjulinedda) |
Ma cali sposus!?! E tui ita
nci fais??? |
Antonicu:
(akikiendi) |
Mam... Mamai... cu... cu...
sta... e... esti... sa spo... sposa miiii... |
| Sa meri |
E bàndat beni! (castiendi
su pùbricu) Custu esti mellus ki si coit illuegus asinuncas mi nci bessit
scucau e akikiadori puru, ki no si du còyat prus nisçunus.
E passièntzia! Deu das bolemu bellas e arricas tot'e is duas, perou a
bortas in sa vida tòcat a s'acuntentai. |
| |
Sèrranta sa tenda, sa
comèdia est acabada. |
|
|
|