artìculu de Amos Cardia

  
  Sempri prus studiantis de s'universidadi 'e Casteddu funti ponendisi' in sa lìngua sarda: sighint is cursus ki fàinti, àndant a ascurtai is cantadas, pìganta noas a pitz''e is atras lìnguas minoridàrias de s'Europa, cumintzant a fueddai e a scriri in sardu po traballus scentìfigus puru. 

  Est totu cosa ki est cumentzendi imoi ma parit ki at a cresci e ki at'andai a innantis beni, ca in Sardinnya totu sa genti est cumprendendi ca sa lìngua sarda no esti unu disiju stramu, ma esti un'aina po arrennesci in s'adelantamentu. 

  Difatis candu una minoria linguìstiga - ke seus nosu sardus, ki si praxat o mancu - tòrrat a si ndi pigai sa lìngua sua, is cosas cumintzant a cambiai in s'economia puru, e custa no est cosa ki seu narendi deu, est una realidadi scientìfiga, ca da bieus de totu is atras minorias linguìstigas de s'Europa e de su mundu. 

  S'arrexoni est crara: unu piçokeddu scìpiu e studiau, cun is ideas craras a pitz''e sa lìngua sua e a pitz''e sa de is atrus (e duncas a pitz''e issu e totu e a pitz''e is atrus) at a cumbinai prus cosa de su ki finsas a imoi is atrus no anti scìpiu fai. Du nant is iscèntziaus, ki stùdianta custas cosas totu sa vida, ma du cumprendit kinikisiat puru.

  No est mancu po nudda ki totu is imparus de sardu ki fàinti dus sìghinti, ca bolit nai ca intendint un'abisonju, e du intendint oi, innoi e imoi, pròpiu ca sa Sardinnya tenit su 20 po centu de disimpreaus, pròpiu ca sa Sardinnya est agoa, ca is atras arrejonis de s'Europa s'impàranta ca s'ùnigu est a fai aici. 

  Sa sotziedadi sarda, ki totus creìanta ca fiat caminendi, at caminau meda pagu e est firma. No at'essi puru ca s'est mòvia fueddendi una lìngua stranja ki d'at fatu scaresci su balori suu? 

  Donniunu pensit su ki bolit e fueddit su sardu po calikisiat arrexoni: curturali, pòlitica, po abisonju, po prexeri, po su ki bolit, bastit ki serbat a torrai a fai caminai impari sotziedadi e lìngua sua. 
  Su barrancu est ca su sardu est stètiu lassau sempri po is pròprius kistionis, e po cussu no est cresçu, no s'est amanniau impari a sa sotziedadi i est abarrau agoa. 

  Su sardu podit bivi sceti ki du umperaus po fueddai de totu su ki esistit, ke is atras lìnguas, e no po is cosas 'e su sartu o po una çaçarrada sceti, de pagus fueddus puru, in su tzilleri cun is amigus. A umperai una lìngua po custas cosas sceti, bolit nai a da bociri cun su tempus, ca s'ant a scaresci sempri prus fueddus finsas a candu at'essi aici prena de fueddus de sa lìngua prus forti (est a nai s'italianu) ca totus ant a kistionai cussa in deretura. 

  Sa curpa esti de is cuncursus literàrius puru, ca anti strumbullau sempri a scriri poesias e contus, ca su noranta po centu de is bortas kistiònanta de cosas antigas, e meda pagu bortas strumbùllant a scriri sabieria e òberas scentìfigas in sardu. 

  Finsas a candu su sardu no at'essi imperau po kistionis scentìfigas no s'at a movi nudda, ca at'essi apretziau lìngua po su tzilleri sceti, lìngua bella po caridadi, ma po su tzilleri sceti. 

  Poneus ki unu/a ndi tengat prexeri e gana, ita podit fai? A s'amellorai fueddendi, a imparai a scriri e, segundu su ki unu/a fait, a apariçai is fueddus po podi kistionai in sardu de cosas noas sempri, e a sighiri su ki fait su Comitau Studiantis po sa Lìngua Sarda.

  Custus, po nai, unus cant''e fueddus po nosu ca seus in s'universidadi.

Amos Cardia